Politieke nota: aanbevelingen voor een sluitende Vlaamse wapenexportwetgeving
19-05-2016 -

In de zomer en het najaar van 2016 staat de optimalisatie van het Vlaams wapenhandeldecreet op de politieke agenda. Dit is broodnodig. Het wapenhandeldecreet van 2012 heeft een aantal grote tekortkomingen. Vredesactie formuleert in deze politieke nota een aantal aanbevelingen voor een sluitende wapenexportwetgeving

In de zomer en het najaar van 2016 staat de optimalisatie van het Vlaams wapenhandeldecreet op de politieke agenda. Dit is broodnodig. Het wapenhandeldecreet van 2012 heeft een aantal grote tekortkomingen. Vredesactie formuleert in deze politieke nota een aantal aanbevelingen voor een sluitende wapenexportwetgeving

Nieuw EU rapport: verviervoudiging Belgische export naar Saoedi Arabië
09-05-2016 -

De Europese Raad haar jaarlijks rapport over Europese wapenhandel. “De cijfers zijn uiterst zorgwekkend,” zegt ENAAT, het Europees Netwerk tegen Wapenhandel. Het rapport toont aan dat in 2014 de Europese wapenexport naar het Midden Oosten ongekende hoogtes bereikte met 31,5 miljard euro aan exportvergunningen. Ook de Belgische export naar Saoedi Arabië was nooit eerder zo hoog. In totaal werd er voor bijna 400 miljoen aan exportvergunningen uitgereikt, voornamelijk voor vuurwapens en ammunitie.

Volgens het EU-rapport keurden de Europese lidstaten export goed naar landen in oorlog en landen die de mensenrechten schenden. Onder andere Saoedi-Arabië (3,9 miljard euro), Qatar (11,5 miljard euro), Egypte (6,15 miljard euro) en Israël (998 miljoen euro) zijn belangrijke exportbestemmingen.

EU-lidstaten verkopen de meeste wapens aan een regio die geplaagd wordt door grote conflicten en autoritaire regimes. Dit toont aan dat de Europese exportregels zo lek zijn als een zeef. Europese wapenexport draagt niet bij aan veiligheid maar is een brandstof van gewapend conflict wereldwijd.

ENAAT roept de EU op een omvattend antwoord op conflicten te geven door hun sociale, economische, milieu- en politieke oorzaken aan te pakken, in plaats van op te treden als pyromane brandweerman. “Het is tijd dat vrede en veiligheid voorrang krijgen op winstbejag en nationale rivaliteit” concluderen de ENAAT-lidorganisaties.

Belgische wapenexport nooit eerder zo hoog

De Belgische wapenexport was in 2014 nog nooit zo hoog. In totaal werd er voor een totaal van 4,5 miljard euro aan vergunningen uitgereikt. Saoedi Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten en Pakistan zijn landen waar een groot deel van de Belgische export naartoe ging.

Het leeuwendeel van de export is bestemd voor Canada. Dit is echter misleidend. Deze vergunning heeft Saoedi Arabië als eindbestemming. In Canada worden de vergunde geschutskoepels immers enkel geïntegreerd in tanks, waarna ze naar de Saoedische krijgsmacht uitgevoerd worden.

'EU rapport te laat, incompleet en inconsistent'

ENAAT heeft verder forse kritiek op de laattijdigheid van het EU-rapport. “Ondanks verzoeken van het Europees Parlement en het middenveld is het Rapport ook dit jaar weer te laat gepubliceerd, incompleet en zijn de cijfers inconsistent.” aldus ENAAT.

Sommige landen houden zich bovendien niet aan de gemeenschappelijke rapportagestandaard, waardoor het onmogelijk is om tussen landen te vergelijken. De grootste Europese wapenexporteurs, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Duitsland, rapporteren bovendien onvolledig.

De late publicatie van deze cijfers maakt van de democratische controle een farce. Wapenexportcijfers van januari 2014 worden 27 maanden na afgifte van exportvergunningen pas bediscussieerd. Als de EU en de lidstaten wapenexportcontrole serieus nemen moet dit dringend verbeteren.

Saoedi-Arabië toont wat er hapert aan ons wapenexportbeleid
18-04-2016 -

Met 25 procent van de wereldwijde wapenimport op zijn conto, geraakt het Midden-Oosten steeds meer in een wapenwedloop verzeild. In vergelijking met de periode 2006-2010 is de wapenimport met 7 procent gestegen. De geopolitieke machtsstrijd tussen Saoedi-Arabië en Iran en de toenemende instabiliteit in de regio hebben hier veel mee te maken. Europese wapenbedrijven wrijven zich ondertussen in de handen en slepen wapendeals in de wacht ter waarde van miljarden euro’s.

In een regio die zo al verzadigd is van wapens, spant Saoedi-Arabië de kroon. Volgens cijfers van het International Institute for Strategic Studies (IISS) heeft het land het derde grootste defensiebudget ter wereld. Met slechts 30 miljoen inwoners spendeerde Saoedi-Arabië in 2015 meer dan 80 miljard euro aan defensie. Enkel China en de Verenigde Staten besteedden meer. Het Saoedi-Arabische regime spendeert tien procent van het BBP aan haar leger en is volgens het Zweedse onderzoeksinstituut SIPRI de tweede grootste wapenimporteur ter wereld. Zeven procent van de wereldwijde wapentrafiek gaat naar Saoedi-Arabië, bijna een verdrievoudiging in vergelijking met de periode 2006-2010.

Sinds een jaar zet Saoedi-Arabië deze wapens massaal in in de oorlog in Jemen, met desastreuze gevolgen. De Verenigde Naties hebben maar liefst 119 inbreuken door de Saoedi-Arabisch geleide coalitie van het internationaal humanitair recht gedocumenteerd. De Saoedi-Arabische luchtmacht bombardeert systematisch ziekenhuizen, vluchtelingenkampen en andere burgerinfrastructuur. Door een blokkade van de import van medicijnen en voedsel, lijdt meer dan tachtig procent van de bevolking honger. Tienduizenden Jemenieten ontvluchtten ondertussen hun land naar de hoorn van Afrika.

Europa hofleverancier van Saoedi -Arabische oorlogsmachine

Het officiële standpunt luidt dat Europese lidstaten niet betrokken zijn in het conflict in Jemen. Achter de schermen wordt Saoedi-Arabië echter niets in weg gelegd en spelen de lidstaten een uiterst bedenkelijke rol in het conflict.

In de periode 2009-2014 kwam 56 procent van alle Saoedi-Arabische import uit Europa. Tussen 2009 en 2013 vergunden de Europese landen voor 19 miljard aan wapenexport naar Saoedi-Arabië. Zo worden de in het Verenigd Koninkrijk geproduceerde Eurofighter-bommenwerpers massaal ingezet voor het bombarderen boven Jemen. Onderzoek van de website Reported.ly bracht eerder al in beeld hoe Italië bommen exporteert die ingezet worden door de Saoedi-Arabisch geleide coalitie.

Ook België is een belangrijke exporteur van wapens aan het Saoedi- Arabische regime. FN Herstal is één van de belangrijkste leveranciers van vuurwapens aan het land. De wapenfabrikant CMI Defence haalde vorig jaar een gigantisch contract van 3,2 miljard euro aan kanonnen binnen, bestemd voor de Canadese industrie maar met eindbestemming Saoedi-Arabië.

Vlaamse wapens: niemand weet waar ze terecht komen

Rechtstreekse export vanuit Vlaanderen naar Saoedi-Arabië is beperkt. De Vlaamse defensie-industrie levert voornamelijk componenten aan andere Europese wapenbedrijven. Het is echter een mysterie waar deze Vlaamse wapens uiteindelijk terecht komen. Volgens onderzoek van het Vlaams Vredesinstituut is 60 tot 78 procent van het eindgebruik ongekend.

Toch duiken sporadisch bewijzen op dat ook Vlaamse wapens worden ingezet in de oorlog in Jemen. De Eurofighter bommen-werpers bijvoorbeeld bevatten Vlaamse radartechnologie geproduceerd door het Vlaamse bedrijf Advionics. Pantserwagens geassembleerd door het bedrijf Mol Cy, werden gebruikt door de Saoedi-Arabische nationale garde voor het neerslaan van volksprotesten in haar buurland Bahrein. In 2014 en 2015 vergunde de Vlaamse overheid wapenexport ter waarde van 6 miljoen euro aan de Verenigde Arabische Emiraten, één van de deelnemers aan de Saoedi-Arabisch geleide coalitie in Jemen.

Verzet loont

Steeds meer kritische stemmen kaarten de export naar Saoedi-Arabië aan. Eind februari nog stuurden burgers over heel Europa brieven naar hun Europarlementsleden om een wapenembargo te eisen. Een petitie wist op korte tijd bijna 800.000 handtekeningen te halen. Met succes: het Europees Parlement stemde voor een wapenembargo tegen Saoedi-Arabië. Europarlementslid Alyn Smith, één van de initiatiefnemer van de resolutie, liet na afloop van de stemming weten dat de acties een enorme duw in de rug waren om voor het embargo te stemmen.

In het Verenigd Koninkrijk, de grootste Europese leverancier van wapens aan Saoedi-Arabië, staat de regering onder druk om verdere export naar Saoedi-Arabië te staken. Onze Britse collega’s van Campaign Against the Arms Trade heeft de regering voor het hooggerechtshof gedaagd omwille van haar wapenexport naar Saoedi-Arabië.

Ook in Vlaanderen zag minister-president Bourgeois zich genoodzaakt geen vergunningen meer toe te kennen voor wapenexport naar het Saoedi-Arabische regime. Ondanks zijn toegeving begin dit jaar om geen export meer te vergunnen naar de Saoedi’s, weigert Bourgeois het land op de Vlaamse embargolijst te plaatsen.

De wapenexport naar Saoedi-Arabië toont dat de Europese wapenexportregels zo lek zijn als een zeef. Bovendien is Saoedi-Arabië slechts het topje van de ijsberg. Europese wapens duiken op in bloedige conflicten wereldwijd. Het is tijd dat Europa werk maakt van conflictpreventie en de wapenhandel stopt.

Engelse rechter spreekt Belgische vredesactivisten vrij
15-04-2016 -

De rechter besliste vandaag dat de acht onschuldig zijn, omdat hun actie de bedoeling had om oorlogsmisdaden te voorkomen.

15/04/2016 - In Londen heeft de rechter vandaag acht activisten, waaronder drie belgen, vrijgesproken voor het blokkeren van een weg. De acht voerden vorig jaar actie tegen de DSEI wapenbeurs, één van de grootste wapenbeurzen ter wereld. Honderden mensen blokkeerden toen een week lang op vreedzame wijze de toegangswegen om de opbouw van deze wapenbeurs tegen te houden, acht van hen werden vervolgd.

De rechter besliste vandaag dat de acht onschuldig zijn, omdat hun actie de bedoeling had om oorlogsmisdaden te voorkomen. “Het Britse rechtsysteem laat toe dat een wet overtreden wordt om een grotere misdaad tegen te gaan. Dat was precies wat wij met onze actie probeerden te doen. Europese wapens maken immers wereldwijd vele slachtoffers,” zegt Bram Vranken, één van de vrijgesproken activisten.

De rechter volgt de beklaagde activisten in die redenering en zei in zijn verdict "there is compelling evidence that criminal activity was taking place at DSEI arms fair".
De rechter erkent hiermee dat burgers het recht hebben om actie te ondernemen tegen oorlogsmisdaden wereldwijd. "The governement has not taken appropriate action to stop these criminal activities from happening", aldus nog de rechter. De wapenhandel speelt een sleutelrol in het in stand houden van verwoestende conflicten, zoals de oorlog in Jemen. Als onze politici hun verantwoordelijkheid niet nemen, zijn burgers genoodzaakt om zelf iets te doen.

Op DSEI verkopen 1500 wapenbedrijven hun producten, gaande van geweren over tanks tot gevechtsvliegtuigen en oorlogsschepen. Meer dan 30 000 bezoekers komen er shoppen. De belangrijkste klanten zijn militaire delegaties uit meer dan 100 landen.
Ook regimes die de mensenrechten niet respecteren, landen die in staat van oorlog zijn en ontwikkelingslanden stonden op de gastenlijst. Zo waren onder andere Saoedi-Arabië, Qatar, Azerbeidzjan en Bahrein in 2015 uitgenodigd.

“Niet wij maar de DSEI wapenbeurs stond deze week op de beklaagdenbank. En het is de wapenbeurs die vandaag veroordeeld werd voor het faciliteren van oorlogsmisdaden”, zegt Vranken nog.

De rechtszaak vond plaats van 11 tot 15 april. Verschillende experts, waaronder Oliver Sprague van Amnesty International, getuigden over de DSEI wapenbeurs. De openbare aanklager kan nog in beroep gaan. Maandag volgt er een uitgebreider geschreven verdict

--------

Lees meer over de acties tegen DSEI in dit artikel
Lees de blog van Bram tijdens het proces.

BLOG: volg het proces van de Belgische vredesactivisten in Londen
11-04-2016 -

De activisten die in september actie voerden tegen de grootste wapenbeurs ter wereld moeten nu voor de rechter verschijnen. Bram, één van de beklaagde vredesactivisten, houdt deze week een blog bij over de rechtzaak in Londen.

Dag drie: Bahreini vluchteling vertelt rechter waarom hij actie nam aan DSEI wapenbeurs

De DSEI wapenbeurs ontving in 2015 tal van dictatoriale regimes. Ook Bahrein stond op de lijst van landen die uitgenodigd waren door de Britse overheid. In 2011 vond er nog een massale volksopstand plaats in het land. Deze werd gewelddadig onderdrukt door Bahreini veiligheidstroepen met de hulp van de Saoedische nationale garde. Isa al-Aali nam in 2011 actie tegen het Bahreini regime en moest vluchten vanwege zijn engagement. Vandaag is hij één van de beklaagden voor het blokkeren van een tank op weg naar de DSEI wapenbeurs in 2015.

In 2011 brak er een grootschalige geweldloze opstand uit tegen het Bahreini regime. Tienduizenden mensen kwamen op straat. Isa was één van hen. De reactie van de politie was zeer gewelddadig. Er werd met traangas en met scherp geschoten. Isa zag van dichtbij hoe demonstranten werden neergeschoten. Honderden werden gearresteerd.

Ook Isa werd in 2013 gearresteerd. 's avonds laat werd hij opgepakt, bedreigd en gemarteld. Na deze arrestatie, volgde er twee meer arrestaties. Hij bleef de straat opgaan, maar zijn veiligheidssituatie werd zo dramatisch dat hij besloot te vluchten.

In september nam Isa actie aan de DSEI wapenbeurs, waar ook de Bahreini overheid op de gastenlijst stond. “I wanted to stop arms going to the fair. It was my humanitarian duty to do so.” zei Isa woensdag in de rechtbank. Hij wordt aangeklaagd voor het blokkeren van een tank die op weg was naar de DSEI wapenbeurs. Wanneer de politie hem vroeg tijdens zijn actie om de weg te verlaten, antwoordde hij “you should arrest the criminals around the world selling arms, not me.”

Europese lidstaten hebben het Bahreini regime jarenlang tot op vandaag de dag bewapend. De Engelse overheid verkocht sinds 2011 meer dan 45 miljoen pond aan wapens aan Bahrein waaronder snipers en machinegeweren. Sinds dit jaar traint het Engels leger de Bahreinse Bahreini scherpschieters, goed wetende dat demonstranten in 2011 beschoten werden door snipers. Ook België verkocht gepantserde voertuigen aan Saoedi Arabië die gebruikt werden voor het neerslaan van de protesten in Bahrein.

Isa zei verder nog tijdens zijn getuigenis “Blocking the road now or people being killed in the future. In such a case my decision is easy to make.”

Dag twee: Rechter gooit argumenten openbare aanklager van tafel

De tweede dag van de rechtszaak startte met goed nieuws. De openbare aanklager probeerde er alles aan te doen om een politieke rechtszaak te vermijden. Haar argument dat een openbare weg nooit voor een actie van burgerlijke ongehoorzaamheid kan gebruikt worden, werd door de rechter van de tafel geveegd. Dit opent de weg naar een rechtszaak waar de wapenhandel op de beklaagdenbank zit.

Verschillende van de beklaagden getuigden vandaag in de rechtszaal waarom ze actie ondernamen.

“What do you think a tank is gonna be used for? To put on your front porch? It is made to kill people.”, zei Tom Franklin, één van de beklaagden, na herhaaldelijk aandringen van de openbare aanklager of Tom écht dacht dat de tank die hij blokkeerde gebruikt ging worden in een oorlogssituatie.

De openbare aanklager pruttelde tegen dat de tank die Tom blokkeerde op dat moment geen overtreding beging. Hij antwoordde hierop “It was in preparation for a crime, therefore it was committing a crime because it was in preparation of a crime.

De Saoedische luchtmacht bombardeert al maanden in Jemen met desastreuze gevolgen. Burgerinfrastructuur is vernietigd, een vluchtelingenkamp werd gebombardeerd, duizenden mensen zijn omgekomen. Voor de beklaagden was dit een belangrijke reden om actie te ondernemen. Angela Dichtfield, een andere beklaagde, zei hierover tijdens haar getuigenis “I was concerned that.... The news was just breaking about them [wapens] being used in Yemen, where they were being targeted at hospitals and schools, and they are being used to oppress, to stop protesters in Bahrain.”

Het Verenigd Koninkrijk is één van de grootste exporteurs van wapens naar Saoedi Arabië. Op de DSEI wapenbeurs was een militaire delegatie van de Saoedi Arabië dan ook aanwezig.

De rechtszaak gaat morgen verder. Olly Sprague van Amnesty International is één van de expertgetuigen die zal spreken over de illegale wapens verkocht op de DSEI wapenbeurs. Ook Isa al-Aali, een politieke vluchteling die gemarteld werd door de Bahreini veiligheidsdiensten en één van de beklaagden, zal getuigen waarom hij actie ondernam aan de DSEI wapenbeurs in 2015.

Dag één: solidariteitsdemonstratie bij start proces van beklaagde vredesactivisten

Vandaag, maandag 11 april, ging de eerste dag van de rechtszaak tegen de acht vredesactivisten  van gang in het Verenigd Koninkrijk. De acht worden beschuldigd van het blokkeren van een weg.  Tientallen mensen daagden op om hun steun te  betuigen met een spandoek die luidde “UK exporting conflict en repression”. 

De dag van de rechtszaak zelf verloopt in algehele chaos. De rechtszaak start uren later dan voorzien, er is niet genoeg plaats in de rechtzaal om alle beklaagden een plaats te geven en wanneer de openbare aanklager videobeelden wilt tonen, blijken die beelden niet afgestemd te zijn op een Windows besturingssysteem. “Luckily we prepare our actions better”, fluistert één van de medebeklaagden me toe.

In september 2015 gingen honderden mensen, waaronder ook enkele Belgen, over tot geweldloze actie aan de DSEI wapenbeurs, één van de grootste wapenbeurzen ter wereld. Voor verschillende dagen op rij werd de weg urenlang geblokkeerd waardoor militair materiaal niet tot aan de wapenbeurs geraakte. Niemand van de beklaagden ontkent deze feiten. In tegendeel. Er zijn goede redenen om actie te ondernemen aan de DSEI wapenbeurs. Elk jaar worden dictatoriale regimes zoals Saoedi Arabië en landen in oorlog zoals Irak ontvangen (klik hier voor meer info).

“Wij pleiten onschuldig.” zegt Bram Vranken van ikstopwapenhandel.eu. “Het Britse rechtssysteem laat toe dat een wet overtreden wordt om een grotere misdaad tegen te gaan. Dat was precies wat wij met onze actie probeerden te doen.”

De openbare aanklager wil nog voor de aanvang van de eigenlijk rechtszaak deze argumentatie van de tafel vegen door te stellen dat het blokkeren van de snelweg nooit “redelijk” kan zijn, ook niet in het geval van ernstige mensenrechtenschendingen of misdaden tegen de menselijkheid. In andere woorden, de openbare aanklager zegt dat hoe erg bepaalde oorlogsmisdaden ook mogen zijn, een weg dient enkel voor de auto's die erop rijden.

Voorlopig lijkt de rechter niet geneigd te zijn de argumenten van de openbare aanklager te volgen, toch valt de uiteindelijke beslissing pas morgen. Meer info volgt snel!

Ook de pers bericht over het proces:

7 april: een artikel op Dewereldmorgen
11 april: een artikel in de britse krant The Guardian
11 april: artikel op de De Standaard online
11 april: ochtendnieuws op Radio 1
11 april: RT news
12 april: The Guardian
12 april: The Morning Star
13 april: The Guardian
13 april: blog Campaign Against the Arms Trade
13 april: blog van Tom Franklin, één van de beklaagden
14 april: The Guardian
14 april: Ham&High

Proces tegen Belgische vredesactivisten in Verenigd Koninkrijk van start gegaan
11-04-2016 -

In september 2015 voerden honderden mensen actie tegen de DSEI wapenbeurs in Londen. Acht van hen, waaronder drie Belgen, worden nu vervolgd door de Britse overheid. Lees hier de komende week alles over het proces.

Waarom worden ze vervolgd?

Acht vredesactivisten verschijnen maandag 11 april voor de rechter in het Verenigd Koninkrijk. Onder hen ook drie Belgen van onze campagne Ikstopwapenhandel.eu. Ze voerden actie tegen de DSEI wapenbeurs, één van de grootste wapenbeurzen ter wereld. Honderden mensen blokkeerden een week lang op vreedzame wijze de toegangswegen van het ExCel center om te verhinderen dat de beurs opgebouwd kon worden. De openbare aanklager vervolgt nu acht van hen voor het blokkeren van de snelweg. Er hangt hen een boete van 1800 euro boven het hoofd. De uitspraak wordt op 15 april verwacht.

Wat is DSEI?

De tweejaarlijkse wapenbeurs DSEI vond plaats van 15 tot 18 september 2015 en lokt spelers uit de wereldwijde wapenindustrie. Er werd een breed gamma aan wapenproducten verkocht, van geweren en tanks tot gevechtsvliegtuigen en zelfs oorlogsschepen. De beurs trok zo’n 30.000 bezoekers onder wie ook vertegenwoordigers van regimes die de mensenrechten niet respecteren, landen die in oorlog zijn en ontwikkelingslanden. Amnesty International toonde meermaals aan dat er illegale wapens en marteltuig op de DSEI wapenbeurs worden tentoongesteld.

Het proces

“Wij pleiten onschuldig.” zegt Bram Vranken van ikstopwapenhandel.eu. “Het Britse rechtsysteem laat toe dat een wet overtreden wordt om een grotere misdaad tegen te gaan. Dat was precies wat wij met onze actie probeerden te doen. Europese wapens maken immers wereldwijd vele slachtoffers.”

Op 11 november 2015 vond een eerste hoorzitting plaats, waarbij de vervolgde activisten hun expertgetuigen konden voordragen. Het Britse gerecht liet weten mee te gaan in de juridische argumentatie van de activisten en ook de expertgetuigen werden goedgekeurd. “Zo staan niet meer wij, maar de wapenhandelaars op de beklaagdenbank”, aldus de vervolgde activisten.

Andrew Feinstein, journalist en schrijver van het boek ‘Handelaren des doods’ en Olly Sprague, wapenexpert bij Amnesty International zullen getuigen. Sprague monitort al jaren de DSEI wapenbeurs en heeft sinds 2005 elke editie opnieuw illegale wapens ontdekt die er tentoongesteld werden, gaande van marteltuig tot clustermunitie. Dit jaar werd hem de toegang geweigerd.

Wie is de schuldige?

De Europese wapenhandel houdt wereldwijd bloedige conflicten in stand. In Europese hoofdsteden worden dictators en oorlogsmisdadigers met open armen ontvangen om inkopen te doen op wapenbeurzen. Vredesactivisten die deze mensenrechtenschendingen proberen te stoppen, moeten voor de rechter verschijnen. Dit is de absurditeit voorbij!

Meer weten over hoe het verder gaat? Volg tijdens het proces de website van ikstopwapenhandel.eu of de Vredesactie blog op de De Wereld Morgen voor verdere updates.

Vlaamse regering levert wapens aan Saoedisch geleide coalitie
05-04-2016 -

De Vlaamse overheid vergunde in februari een wapenexport van 1,2 miljoen euro aan Qatar. Dit blijkt uit de laatste cijfers van de dienst Controle Strategische Goederen. Qatar is één van de strijdende partijen in Jemen en heeft een troepenmacht ter plaatse van 1000 manschappen. Bovendien is het land betrokken bij het bewapenen van extremistische groeperingen in Syrië.

De situatie in Jemen verergert met de dag. 80 procent van de bevolking lijdt honger en duizenden mensen zijn gevlucht. Dat de Vlaams regering wapens stuurt naar één van de strijdende partijen in dit conflict is onbegrijpelijk.

Qatar is één van de belangrijkste bondgenoten in de Saoedisch geleide coalitie in Jemen. Deze bombardeert sinds een jaar de Houthi's, een rebellengroep die grote delen van het land in handen heeft. De Verenigde Naties (VN) spreken ondertussen van een humanitaire castastrofe. Zo heeft de VN 119 inbreuken op het internationaal humanitair recht vastgesteld, gepleegd door de Saoedisch geleide coalitie. Meer dan 6000 mensen verloren intussen het leven.

Qatar: sponsor van instabiliteit

Qatar is niet aan haar proefstuk toe. Het land is een belangrijke wapenleveranciers aan gewapende Syrische rebellengroepering waaronder het Al-Nusrah front, de Syrische afdeling van Al Qaeda. Tussen 2012 en 2013 leverde het land meer dan 70 cargovluchten met wapens aan Syrische rebellen.

Minister-president Bourgeois zei in oktober vorig jaar in de commissie geen wapens te leveren aan partijen in gewapend conflict, dat was volgens de minister het Vlaams standpunt. Qatar is betrokken in de oorlog in Jemen, steunt gewelddadige groepering in Syrië en is een bron van instabiliteit in het Midden-Oosten. Het is tijd dat Bourgeois de daad bij het woord voegt.

Wapenindustrie vraagt 3,5 miljard euro subsidie voor militaire technologie
18-03-2016 -

De Europese Commissie publiceerde begin maart een rapport over de toekomst van een Europees programma voor defensie-onderzoek, opgesteld door een adviesraad. Het rapport is een schaamteloze oproep voor een militair Europa op maat van de defensie-industrie.

Lees het volledige rapport hier.

De wapenlobby is al jarenlang een luidruchtige voorstander van Europese subsidies voor wapenonderzoek. Tot nu toe heeft het Europees Parlement daar altijd een stokje voor gestoken, waardoor Europese onderzoeksprogramma's niet expliciet bestemd mogen zijn voor wapentechnologie.

Het lobbywerk van de wapenindustrie heeft echter succes. Het ziet er steeds meer naar uit dat de opvolger van het huidig onderzoeksprogramma, Horizon 2020, ook een defensieluik gaat hebben. Het prijskaartje? Een slordige 3,5 miljard euro. In het pas verschenen beleidsrapport “European Defence Research: The case for an EU funded defence R&T programme” worden alvast de krijtlijnen uitgetekend van hoe zo een onderzoeksprogramma er dan uit moet zien.

Geïnstitutionaliseerde belangenvermenging

De 'experten' die dit rapport hebben opgesteld zijn geen nobele onbekenden. Deze zogenaamde 'Group of Personalities' bestaat voor een groot deel uit CEO's uit de wapenindustrie. Maar liefst 9 van de 16 leden zijn werknemers van private ondernemingen, veelal wapenbedrijven (Inra, MBDA, Saab, Airbus Group, BAE Systems, Finmeccanica, TNO, Frauenhofer-Gesellschaft, ASD).

De wapenindustrie houdt dus met andere woorden de pen van de beleidsmakers vast. Dit is geen uitzondering. 52 procent van alle afgevaardigden binnen Europese adviesgroepen zijn afgevaardigden van grote bedrijven.

Private onderzoekskosten: 125 procent gesubsidieerd

De adviezen die in het rapport naar voren worden geschoven zijn gemaakt op maat van de defensie-industrie. Enkele voorbeelden:

  • Onderzoekskosten voor 125 procent gesubsidieerd: 100 procent van de onderzoekskosten plus 25 procent voor eventuele bijkomstige uitgaven (p. 71)

  • Een totaalbedrag van 3,5 miljard euro voor defensie-onderzoek. Gedurende de periode 2021-2027 komt dit neer op een budget van een half miljard euro per jaar (p. 27)

  • Geheimhouding van de resultaten van die projecten ( p. 72)

  • Een grote rol voor de defensie-industrie in de verdere uitwerking van het onderzoeksprogramma (p. 27 en pp. 66-67)

Het rapport blinkt uit in het schaamteloos behartigen van de belangen van de defensie-industrie. Zo doet het rapport alvast voorstellen over de toekomstige beleidsstructuur van het onderzoeksprogramma; “the Programme Committee should take into account the views of other major stakeholders, namely the defence industry,[…]” of “the structural dialogue on road-mapping between the industry (the final supplier) and the member states (the trusted customer) should carry substantial weight and be appropriately reflected in the governance model”.

Een stuitend gebrek aan visie

Het rapport vertoont een hallucinant gebrek aan visie. Elk veiligheidsprobleem wordt geframed als een gebrek aan wapens. De bloedige oorlogen in Syrië, Irak, Jemen, etc. worden niet gezien als politieke en humanitaire problemen, maar als een bedreiging voor Europa die enkel tegengegaan kan worden door te investeren in de wapenindustrie. Zo weet het rapport elk politiek probleem te herleiden tot een militair probleem.

Reeds in de inleiding wordt gesteld dat “engagement with neighbours (and beyond) is necessary to protect European citizens and defend European interests, and this has to be supported by adequate means”. Even verder lezen we “Europe's traditional reluctance to act militarily […] only increases the need to develop defence capabilities supported by advanced technologies”.

Dat Europese wapens net een brandstof zijn van conflict, dat de huidige situatie in Libië mee is veroorzaakt door Europese lidstaten en dat de oorlog in Jemen gesteund wordt door Europese lidstaten valt nergens te lezen. Enige noot van zelfkritiek ontbreekt volledig. Integendeel. Wapenexport wordt net gezien als een teken van een blakende en gezonde defensie-industrie: “export growth significantly contributes to sustaining the critical mass of European defence companies and highlights the competitiveness, capability, performance and reliability of European exports products”.

Europees Parlement eist wapenembargo saoedi Arabië
25-02-2016 -

Het Europees Parlement stemde vandaag voor een wapenembargo tegen Saoedi Arabië. Maar wat zijn nu de gevolgen van deze stemming? En wie stemde er voor en tegen?

Goed nieuws! Het Europees Parlement stemde vandaag voor een wapenembargo tegen Saoedi Arabië. De honderden emails die jullie verstuurden misten hun uitwerking niet. Bijna alle Vlaamse Europarlementsleden stemden voor een embargo. Maar wat zijn nu de gevolgen van deze stemming? En wie stemde er voor en tegen?

De laatste weken stond het amendement over het wapenembargo onder immense druk. De Saoedische ambassade in Brussel zette alles op alles om het af te zwakken. Zo wist The Guardian de hand te leggen op een brief verstuurd door de Saoedi's naar alle Europarlementsleden. Ook de Hoge Vertegenwoordiger voor EU Buitenland- en Veiligheidsbeleid, Federica Mogherini en EU lidstaten waren hevig gekant tegen het amendement.

Belgische Europarlementsleden stemden overwegend voor

De afgelopen weken spraken steeds meer Europeanen zich uit voor een wapenembargo tegen Saoedi-Arabië. De mailboxen van europarlementariërs werden overspoeld door e-mails van bezorgde burgers en een Avaaz petitie wist op een week tijd bijna 800.000 handtekeningen te verzamelen.

Samen met een dertigal andere Europese vredesorganisaties spoorde Vredesactie wekenlang Europarlementsleden aan om voor de resolutie te stemmen. We richtten een open brief aan de CD&V parlementsleden. Honderden Vlamingen stuurden net als burgers in andere EU-landen een e-mail met een duidelijke vraag om een ja-stem naar hun Europese vertegenwoordigers.

Met succes! De meeste Belgische Europarlementsleden stemden voor het amendement1. Ook CD&V-leden Ivo Belet en Tom Vandenkendelaere gingen in tegen de partijlijn van hun EPP-fractie en stemden voor een embargo.

Bart Staes van de Groene fractie reageerde achteraf “Wat Saoedi-Arabië momenteel in Jemen doet is degoutant. Een ander woord heb ik er niet voor. […] Uw mail via Vredesactie heeft duidelijk haar werk gedaan. Ook de petitie op Avaaz, waar zo'n 800.000 handtekeningen op verzameld werden, heeft een klaar signaal gestuurd naar de beleidsmensen.”

Ook Kathleen Van Brempt, vicevoorzitter van de S&D fractie, reageerde dat deze resolutie “hopelijk een stap vooruit is richting vrede in het Midden-Oosten.”

Hilde Vautmans van de liberale ALDE fractie liet het volgende weten: “de eerste stap van dit proces is het doen zwijgen van de wapens – en vooral vermijden dat onze wapens daar worden ingezet. De EU kan niet dulden dat onschuldige burgers het slachtoffer worden van Europese wapenhandel.”

Wat hierna?

De stemming in het Europees Parlement is een krachtig signaal. Een grote meerderheid aan Europarlementsleden heeft genoeg van het Saoedisch optreden in Jemen. Het Parlement eist nu dat Federica Mogherini initiatief neemt om te zorgen dat een wapenembargo ook daadwerkelijk op de agenda van de lidstaten wordt gezet.

De stem van het Parlement is symbolisch erg belangrijk. Er is echter nog een lange weg te gaan. Het zijn namelijk de EU lidstaten die unaniem moeten beslissen over een wapenembargo.

De wapenexport naar Saoedi-Arabië is bovendien nog maar het topje van de ijsberg. Europese wapens duiken wereldwijd op in bloedige conflicten. Wat we nodig hebben is een grondige herziening van het Europees wapenexportbeleid. De strijd gaat dus voort!

1De Vlaamse Europarlementsleden hebben allemaal voor gestemd (buiten Verhofstadt en Annemans die niet hebben deel genomen aan de stemming). Langs Waalse zijde was er meer verdeeldheid, ook binnen partijen zelf. De meeste hebben voor gestemd, maar de MR en Arimont van de CDH tegen. Je kan de uitslag hier raadplegen (RC-B8-0151/2016 - Am 1). Een goed doorzoekbaar overzicht wat alle stemmen vind je hier.

-------------------------------

Blijf op de hoogte van onze campagne en acties tegen wapenhandel: volg ons op facebook, of teken in op onze nieuwsbrief

Informeer je over de wapenlobby in Brussel: wandel mee op de volgende lobbytour op zondag 13 maart

Europees wapenembargo tegen Saoedi Arabië?
23-02-2016 -

Donderdag 25 februari stemt het Europees Parlement over een Europees wapenembargo tegen Saoedi Arabië. Stuur onze Europarlementsleden een mail, en vraag hen om donderdag vóór het wapenembargo op Saoedi Arabië te stemmen.

Donderdag 25 februari stemt het Europees Parlement over een Europees wapenembargo tegen Saoedi Arabië. Het land ligt steeds meer onder vuur vanwege de bombardementen die het uitvoert in Jemen en de executie van de Sjiitische geestelijke leider Al-Nimr.

De oorlog in Jemen eist volgens een recent rapport van de Verenigde Naties (VN) een zware tol van de burgerbevolking. Saoedische bombardementen hebben geleid tot een schaarste van drinkbaar water en toegang tot gezondheidszorg. Sinds het begin van de Saoedisch geleide interventie zijn er al meer dan 6000 onschuldige slachtoffers gevallen. Saoedi Arabië maakt zich volgens de VN dan ook naar alle waarschijnlijkheid schuldig aan schendingen van het internationaal recht.

Het Europees Parlement stemt donderdag een resolutie over het conflict in Jemen. Ook een resolutie voor een Europees wapenembargo tegen Saoedi Arabië staat op de agenda. De Europese lidstaten zijn medeplichtig aan het plegen van oorlogsmisdaden en het schenden van de mensenrechten. Het is enkel door de miljardenexport van Europese wapens dat Saoedi Arabië bloedbaden kan blijven aanrichten.

Volgens het Zweeds onderzoeksinstituut SIPRI komt 59 procent van de Saoedische wapenimport tussen 2009 en 2014 van Europa. Zo verleenden de Europese lidstaten tussen 2009 en 2013 maar liefst 19 miljard aan wapenvergunningen aan het land. België exporteerde in 2014 nog wapens ter waarde van 400 miljoen euro naar Saoedi Arabië.

Politici hebben er de mond van vol de grondoorzaken van conflict te willen aanpakken. Nu heeft het Europees Parlement de kans om de daad bij het woord te voegen. Vredesactie roept onze Europese parlementsleden in een open brief op om paal en perk te stellen aan deze bloedige oorlog. Jij kan dat ook doen: stuur onze Europarlementsleden een mail, en vraag hen om donderdag vóór het wapenembargo op Saoedi-Arabië te stemmen.

Op de koffie bij Saoedisch koningshuis

De stemming over de resolutie werd eerder al uitgesteld onder druk van de Europese Volkspartij (EVP), de grootste fractie in het parlement. Die is hevig gekant tegen een wapenembargo omdat dit ten koste kan gaan van economische belangen. Een delegatie van het Europees Parlement ging op 9 februari nog op de koffie bij het Saoedisch koningshuis. Daar werden onder andere de handelsbetrekkingen tussen de EU en Saoedi Arabië besproken.

Vrede is belangrijker dan economische belangen. Het is tijd dat het Europees Parlement consequent kiest voor een duurzame oplossing van de conflicten in het Midden-Oosten.
---
Vraag onze Europarlementsleden via mail om donderdag vóór het wapenembargo op Saoedi Arabië te stemmen.

Lees de open brief van Vredesactie aan de Europarlementsleden.

Pagina's